Hướng dẫn chi tiết về nhà tạo lập thị trường tự động: Khám phá công nghệ AMM trong lĩnh vực DeFi

AMM (Automated Market Maker) là gì?

AMM, hay Automated Market Maker, đánh dấu bước chuyển đổi nền tảng so với các cơ chế giao dịch truyền thống. Thay vì dựa vào sổ lệnh và các lệnh mua bán được khớp giữa các nhà giao dịch, AMM sử dụng hệ thống các pool thanh khoản. Các pool này chính là trụ cột của hạ tầng AMM, mỗi pool chứa nhiều loại token giúp giao dịch diễn ra liền mạch và tự động.

Giá trong AMM được xác định dựa trên số lượng token trong từng pool. Cách tiếp cận toán học này loại bỏ hoàn toàn bên trung gian con người thường thấy ở thị trường truyền thống. Không cần các market maker thủ công điều chỉnh mức chênh lệch mua-bán, AMM dùng smart contract để tự động hóa toàn bộ quá trình giao dịch. Nhờ đó, các nhà cung cấp thanh khoản, người dùng DeFi và nhà giao dịch tương tác trực tiếp qua hợp đồng thông minh, đảm bảo điều kiện giao dịch minh bạch và dễ dự đoán.

Sự phi tập trung của Automated Market Maker đã thay đổi cách giao dịch tiền điện tử, giúp thị trường rộng mở cho nhiều đối tượng hơn và duy trì thanh khoản kể cả với cặp giao dịch ít phổ biến.

AMM vận hành như thế nào?

Một Automated Market Maker hoạt động thông qua các thành phần liên kết chặt chẽ. Trung tâm của hệ thống là các nhà cung cấp thanh khoản, những người nạp token vào pool thanh khoản. Họ được khuyến khích bằng hệ thống phần thưởng tinh vi do smart contract quản lý, trực tiếp phân bổ một phần phí giao dịch cho họ.

Mỗi pool hoạt động như một nền tảng giao dịch độc lập trong hệ sinh thái DEX rộng lớn. Khi người dùng giao dịch, họ trả phí dùng để trả thưởng cho nhà cung cấp thanh khoản, duy trì giao thức và giúp hệ thống AMM vận hành bền vững. Phí này được phân chia tự động, minh bạch theo logic của smart contract, loại bỏ hoàn toàn sự can thiệp của con người.

Bên cạnh đó, AMM còn đảm nhiệm nhiều chức năng khác như hoán đổi token giữa các cặp, định giá tự động dựa trên cung-cầu, quản lý thanh khoản đa pool, kiểm soát tổn thất tạm thời, hỗ trợ canh tác lợi nhuận (yield farming) và tương tác với các giao thức DeFi khác để hình thành một hệ sinh thái hoàn chỉnh.

Một thành phần quan trọng khác là phí gas, tức chi phí tính toán khi thực hiện thao tác trên blockchain. Phí này do mạng blockchain quyết định, không thuộc quyền kiểm soát của smart contract AMM. Phí gas biến động tùy theo mức độ tắc nghẽn mạng và là "nhiên liệu" để validator xác nhận giao dịch.

Tóm lại, một AMM tiêu chuẩn sẽ thực hiện các hoạt động sau trong giao thức DeFi:

1. Hoán đổi token giữa các cặp giao dịch
2. Định giá tự động dựa trên cung-cầu
3. Phân bổ phí giao dịch cho nhà cung cấp thanh khoản
4. Quản lý thanh khoản trên nhiều pool
5. Kiểm soát tổn thất tạm thời qua smart contract
6. Tạo cơ hội canh tác lợi nhuận cho người tham gia
7. Kết nối liền mạch với các giao thức DeFi khác

Toán học phía sau AMM

AMM dựa trên một nền tảng toán học đơn giản mà mạnh mẽ. Công thức chung của đa số AMM là:

x * y = k

Trong công thức này, x là số lượng tài sản A trong pool, y là số lượng tài sản B, và k là hằng số do AMM xác định. Công thức này đảm bảo tích hai lượng tài sản luôn không đổi, giúp pool ổn định và định giá tự động.

Mỗi pool luôn gồm hai token (A và B), giao dịch hoán đổi được xem như trao đổi cặp. Hằng số k không thay đổi dù giao dịch diễn ra. Khi một token (x) tăng hoặc giảm vì giao dịch, token còn lại (y) sẽ điều chỉnh tương ứng để giữ nguyên k. Quan hệ toán học này tạo ra cơ chế định giá tự động theo cung-cầu.

Ví dụ thực tế: pool DAI/WBTC chứa 10.000 DAI và 10 WBTC, khi đó:

k = 10.000 × 10 = 100.000

Giả sử muốn rút 1 WBTC, y sẽ giảm từ 10 xuống 9. Để giữ k = 100.000, lượng DAI (x) phải là:

x = 100.000 / 9 = 11.111,11

Do pool có sẵn 10.000 DAI, người giao dịch phải nạp thêm 1.111,11 DAI để rút 1 WBTC. Cơ chế này khiến giao dịch lớn tác động mạnh đến giá, hạn chế thao túng và giữ cân bằng pool.

Dù x * y = k là công thức tiêu chuẩn, nhiều AMM đã phát triển biến thể để tối ưu hiệu quả. Balancer dùng phương pháp trọng số, pool chứa nhiều token với tỷ lệ khác nhau. Curve Finance lại áp dụng công thức phức tạp cho stablecoin:

D = A * S + S^N / N^N

Trong đó D là hằng số, S là tổng dự trữ, A là hệ số khuếch đại, N là số tài sản. Những biến thể này cho thấy công nghệ AMM phát triển liên tục để đáp ứng nhu cầu giao dịch và tối ưu từng trường hợp cụ thể.

Các loại AMM phổ biến

Virtual AMMs

Virtual AMM là mô hình đổi mới không nắm giữ tài sản thực trong pool. Thay vào đó, mô hình này hoàn toàn dựa vào công thức toán học để xác định giá. Perpetual Protocol là ví dụ điển hình, nơi người dùng có thể đầu cơ hoặc giao dịch hợp đồng perpetual mà không cần tài sản bảo chứng. Điều này giúp giảm yêu cầu vốn mà vẫn giữ chức năng của AMM truyền thống.

Probabilistic AMMs

Probabilistic AMM sử dụng các công thức xác suất để xác định giá giao dịch. Các AMM này áp dụng mô hình thống kê, phản ánh nhiều điều kiện thị trường và yếu tố biến động. Tokemak là dự án nổi bật, tối ưu hóa quản lý thanh khoản qua cơ chế xác suất để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

Constant Product AMMs

Constant product AMM là dạng phổ biến nhất, đặc trưng bởi công thức x * y = k. Khi giá một tài sản trong pool tăng vì nguồn cung giảm, giá tài sản còn lại sẽ giảm tương ứng để duy trì sản phẩm không đổi. Cơ chế này giúp cân bằng tự nhiên, đảm bảo thanh khoản liên tục. Uniswap là nền tảng đi đầu với mô hình này và trở thành tiêu chuẩn vàng cho DEX.

Hybrid AMMs

Hybrid AMM thể hiện tính linh hoạt khi có thể thay đổi cách hoạt động tùy biến động thị trường. Khi giao dịch bình thường, AMM này vận hành như constant product AMM, đảm bảo giá ổn định. Nếu giá biến động mạnh, hệ thống sẽ chuyển sang mô hình xác suất để quản trị rủi ro và bảo vệ nhà cung cấp thanh khoản. Balancer là ví dụ tiêu biểu cho mô hình này.

Weighted Average Price AMMs

AMM trọng số dựa trên công thức đặc biệt, trong đó giá tài sản phản ánh tỷ lệ cả hai tài sản trong pool. Phương pháp này rất hiệu quả với giao dịch stablecoin, nơi cần duy trì giá ổn định. Curve Finance là dự án đi đầu, tạo ra các pool tối ưu, giảm trượt giá và tăng hiệu suất vốn.

Custom Mean AMMs

Custom mean AMM sử dụng các công thức độc quyền cho từng trường hợp hoặc loại tài sản riêng biệt. Mô hình này phục vụ các nhu cầu thị trường đặc thù mà các mẫu chuẩn không đáp ứng được. Notional là ví dụ điển hình, tập trung vào cho vay và đi vay lãi suất cố định với cơ chế định giá riêng biệt.

Dynamic AMMs

Dynamic AMM có thể điều chỉnh các tham số hệ thống theo thời gian thực tùy điều kiện thị trường. Tính thích ứng này giúp tối ưu giao dịch, giảm trượt giá và cải thiện giá cho người tham gia. 1inch là dự án tiêu biểu, tổng hợp thanh khoản từ nhiều nguồn và định tuyến giao dịch hiệu quả nhất.

NFT AMMs

NFT AMM là nền tảng chuyên biệt cho giao dịch token không thể thay thế (NFT). Khác với AMM truyền thống chỉ xử lý token có thể thay thế, NFT AMM phải xét đến đặc thù của từng tài sản. NFTX là ví dụ đi đầu, xây dựng pool cho bộ sưu tập NFT, giúp phát hiện giá hiệu quả hơn trên thị trường NFT.

Lending AMMs

Lending AMM tập trung vào cung cấp dịch vụ vay và cho vay trong DeFi. Người dùng nạp tài sản vào pool cho vay, nhận lãi suất dựa trên tỷ lệ sử dụng, trong khi người vay tiếp cận tài sản với lãi suất do thuật toán xác định. Aave và Compound là hai dự án điển hình, cung cấp mô hình lãi suất và quản trị rủi ro hiện đại.

Insurance AMMs

Insurance AMM tận dụng mô hình pool để cung cấp bảo hiểm rủi ro DeFi. Người tham gia góp vốn vào pool bảo hiểm và nhận phí bảo hiểm khi chấp nhận rủi ro. Nexus Mutual là dự án tiên phong xây dựng marketplace bảo hiểm phi tập trung cho các sự cố smart contract và rủi ro giao thức.

Option AMMs

Option AMM hỗ trợ giao dịch quyền chọn phi tập trung, nơi người tham gia giao dịch phái sinh thay vì tài sản gốc. Nền tảng này có cơ chế tạo lập, định giá và tất toán quyền chọn mà không cần bên trung gian. Opyn là dự án nổi bật, hỗ trợ cả quyền chọn mua và bán cho nhiều tài sản tiền điện tử.

Prediction AMMs

Prediction AMM cho phép người dùng giao dịch dựa trên kết quả sự kiện tương lai, tạo thị trường đầu cơ và phòng ngừa rủi ro. Nền tảng này áp dụng nguyên lý AMM để cung cấp thanh khoản cho thị trường dự đoán, cho phép giao dịch cổ phần dựa trên kết quả khác nhau. Augur là dự án tiêu biểu, hỗ trợ thị trường dự báo phi tập trung.

Liquidity-as-a-Service AMMs

Liquidity-as-a-service AMM tổng hợp thanh khoản từ nhiều giao thức DeFi, tạo thị trường sâu và giá tối ưu cho người giao dịch. Đây là lớp meta-layer giúp tối ưu hóa phân phối thanh khoản toàn hệ sinh thái. 1inch là dự án điển hình, định tuyến giao dịch qua nhiều AMM để đạt hiệu quả tối đa.

Synthetic AMMs

Synthetic AMM cho phép giao dịch tài sản tổng hợp đại diện cho các tài sản thực như cổ phiếu, hàng hóa hoặc tiền pháp định. Nền tảng này tạo ra các đại diện blockchain cho tài sản truyền thống, giúp người dùng DeFi tiếp cận dễ dàng và minh bạch. Synthetix là dự án dẫn đầu, cung cấp nhiều loại tài sản tổng hợp bảo chứng bằng tài sản thế chấp.

Lịch sử phát triển của AMM

Trước thời AMM và các sàn giao dịch phi tập trung, thị trường tài chính truyền thống dựa hoàn toàn vào hệ thống sổ lệnh để giao dịch. Sổ lệnh ghi nhận toàn bộ lệnh mua-bán, khớp bên mua và bán dựa trên giá và khối lượng mong muốn. Cơ chế này giúp thị trường truyền thống minh bạch và định giá hiệu quả trong nhiều thế kỷ.

Các market maker truyền thống giữ vai trò quan trọng khi cung cấp thanh khoản liên tục. Họ hưởng lợi từ chênh lệch giá mua-bán, mua thấp bán cao cho các bên cần giao dịch tức thì. Bằng cách giữ tồn kho và luôn sẵn sàng giao dịch, market maker đảm bảo thị trường vận hành kể cả khi thiếu đối tác tự nhiên.

Dù vẫn quan trọng trong chứng khoán và tài sản lớn, market maker truyền thống gặp khó khăn ở thị trường tiền điện tử. Biến động giá cao khiến việc tạo lập thị trường trở nên rủi ro, tiêu tốn vốn lớn. Bên cạnh đó, thanh khoản phân mảnh trên nhiều cặp giao dịch làm giảm hiệu quả, nhất là với cặp token ít phổ biến.

Làn sóng AMM bắt đầu từ năm 2017, khi Bancor ra mắt là một trong những nền tảng AMM đầu tiên. Tuy nhiên, Uniswap xuất hiện năm 2018 mới thực sự phổ biến hóa mô hình này. Xây dựng trên Ethereum, Uniswap dùng smart contract để tự động hóa toàn bộ quá trình market making, loại bỏ sự cần thiết của market maker chuyên nghiệp và sổ lệnh. Điều này giúp giao dịch phi tập trung dễ tiếp cận với bất kỳ ai có tiền điện tử, dân chủ hóa thanh khoản và cho phép cung cấp thanh khoản không cần cấp phép.

Từ 2018, AMM phát triển mạnh mẽ với nhiều cải tiến về cơ chế cung ứng thanh khoản, thuật toán định giá và quản trị rủi ro, đặc biệt ở quản lý tổn thất tạm thời. Theo sau Uniswap, nhiều AMM DEX như PancakeSwap, SushiSwap xuất hiện với các tính năng khác biệt và cải tiến riêng.

Mô hình AMM cũng tiến hóa đa dạng, với các biến thể như probabilistic AMM, constant product AMM và hybrid model mở rộng phạm vi ứng dụng DeFi. Gần đây, các giải pháp mở rộng lớp 2 như Polygon triển khai AMM (cả Uniswap V3), tập trung giảm chi phí giao dịch và tăng khả năng mở rộng. Quá trình này cho thấy AMM liên tục thích ứng và hoàn thiện để đáp ứng các thách thức mới.

Khái niệm AMM

AMM về bản chất là giao thức phi tập trung chuyên biệt sử dụng thuật toán toán học để xác định giá tài sản và kiểm soát dòng token trong DeFi, tạo nên hệ thống tự động vận hành không cần can thiệp con người.

Một so sánh dễ hình dung: AMM là động cơ của sàn giao dịch phi tập trung. Nếu động cơ biến nhiên liệu thành chuyển động cho xe, AMM biến thanh khoản thành giao dịch tự động, liên tục. Động cơ này vận hành theo các quy tắc toán học được mã hóa trong smart contract, bảo đảm hành vi nhất quán, dễ dự đoán bất kể thị trường biến động thế nào.

Ứng dụng của AMM trong DeFi

Canh tác lợi nhuận (Yield Farming)

Yield farming là ứng dụng nổi bật của AMM, nơi nhà cung cấp thanh khoản nạp tài sản vào pool để nhận lợi nhuận và phí giao dịch. Đây là trụ cột của DeFi, cho phép người tham gia tạo thu nhập thụ động từ tài sản tiền điện tử. Họ cam kết token vào pool trong thời gian dài, tài sản hỗ trợ giao dịch và tạo doanh thu phí. Nhiều nền tảng như Compound, SushiSwap cung cấp yield farming với cơ chế khuyến khích, phần thưởng riêng thu hút thanh khoản.

Cung cấp thanh khoản

Cung cấp thanh khoản là nền tảng vận hành của AMM. Không có nhà cung cấp cam kết tài sản vào pool, AMM không thể hoạt động. Họ cung cấp token để giao dịch diễn ra, tạo chiều sâu thị trường, giúp phát hiện giá hiệu quả và giảm trượt giá. Curve Finance, Uniswap phát triển hệ sinh thái chuyên biệt với nhiều loại pool, khuyến khích thu hút và giữ chân nhà cung cấp. Mối quan hệ giữa hai bên là cộng sinh: nhà cung cấp nhận phần thưởng, AMM có thanh khoản phục vụ nhà giao dịch.

Khuyến khích phí giao dịch

AMM triển khai cơ chế phí giao dịch tinh vi để thưởng cho nhà cung cấp thanh khoản. Mỗi giao dịch phát sinh phí (thường 0,05–1%), phí này tự động phân phối cho nhà cung cấp theo tỷ lệ đóng góp pool, tạo nguồn thu liên tục. Cơ chế này đồng bộ lợi ích giữa nhà cung cấp và sự phát triển AMM, thúc đẩy duy trì thanh khoản bền vững.

Giao dịch arbitrage

Bản chất toán học của AMM tạo cơ hội giao dịch arbitrage. Vì giá AMM dựa vào tỷ lệ tài sản trong pool, đôi khi sẽ chênh lệch với thị trường ngoài. Nhà giao dịch chuyên nghiệp tận dụng cơ hội này để kiếm lợi; đồng thời, hoạt động này giúp giá AMM bám sát thị trường chung, nâng hiệu quả thị trường.

Quản trị tổn thất

Tổn thất tạm thời (Impermanent Loss) là rủi ro lớn nhất cho nhà cung cấp thanh khoản AMM. Tổn thất này xảy ra khi giá tài sản gửi vào pool thay đổi, có thể khiến giá trị thấp hơn so với chỉ nắm giữ. Nhiều AMM đã phát triển giải pháp giảm rủi ro này như AMM xác suất, mô hình thanh khoản tập trung, cơ chế bảo hiểm bù đắp tổn thất. Quản trị impermanent loss là trọng tâm phát triển AMM hiện nay.

Giao dịch tự động

AMM cách mạng hóa giao dịch tiền điện tử bằng việc loại bỏ market maker truyền thống và sổ lệnh. Giao dịch peer-to-peer thực sự nhờ smart contract tự động khớp, thực hiện lệnh không cần trung gian. Lợi ích gồm giảm rủi ro đối tác, loại bỏ front-running sàn tập trung, giao dịch 24/7. Giới hạn về quy mô lệnh và các phức tạp do trung gian gây ra gần như không tồn tại trong AMM, tạo môi trường giao dịch hiệu quả, dễ tiếp cận.

Oracle giá

Nhiều AMM như Uniswap đóng vai trò oracle giá phi tập trung cho các giao thức DeFi khác. Nguồn giá này phản ánh giao dịch thực, khó bị thao túng nhờ chi phí lớn khi dịch chuyển giá ở pool thanh khoản sâu. Nhiều ứng dụng DeFi như cho vay, phái sinh phụ thuộc vào oracle giá từ AMM để định giá và quản trị rủi ro chính xác.

Giao dịch xuyên chuỗi

AMM phát triển vượt ra ngoài phạm vi một blockchain, hỗ trợ giao dịch xuyên chuỗi. Các AMM như Synapse Protocol, THORChain, Ren Protocol cho phép hoán đổi token giữa các mạng mà không cần sàn tập trung. Tính năng này thúc đẩy khả năng tương tác, giảm phân mảnh và mở rộng phạm vi DeFi.

Tạo lập tài sản

Một số AMM hỗ trợ tạo tài sản tổng hợp, phái sinh, mở rộng bộ công cụ giao dịch DeFi. Synthetix cho phép tạo tài sản tổng hợp gắn với tài sản thực như cổ phiếu, hàng hóa, tiền pháp định, bảo chứng bằng tài sản số. Nhờ vậy, các sản phẩm truyền thống được đưa lên blockchain, mở rộng khả năng tiếp cận toàn cầu.

Lợi ích và rủi ro của AMM

Lợi ích:

• Không cần cấp phép: AMM vận hành không cần trung gian, ai có tiền điện tử cũng có thể giao dịch, cung cấp thanh khoản. Điều này dân chủ hóa vai trò market maker, khác biệt căn bản so với tài chính truyền thống.

• Loại bỏ phức tạp: AMM loại bỏ sổ lệnh, khớp lệnh thủ công, thay bằng định giá tự động qua công thức toán học. Nhờ đó, giao dịch đơn giản, dễ tiếp cận, thanh khoản liên tục.

• Thưởng cho nhà cung cấp thanh khoản: Người nạp thanh khoản vào pool nhận phí giao dịch và phần thưởng, tạo thu nhập thụ động, thu hút vốn lớn cho DeFi.

• Minh bạch: AMM vận hành trên smart contract mã nguồn mở, quy tắc rõ ràng, ai cũng có thể kiểm toán. Nhờ đó, người dùng tin tưởng và kiểm soát tài sản minh bạch.

• Hiệu quả định giá: Công thức AMM đảm bảo phát hiện giá đúng theo cung-cầu, tạo thị trường hiệu quả, tự vận hành theo giao dịch thực tế.

• Tương tác xuyên chuỗi: Nhiều AMM hỗ trợ giao dịch xuyên chuỗi, giúp tài sản di chuyển linh hoạt giữa các blockchain, mở rộng phạm vi DeFi.

Rủi ro:

• Tổn thất tạm thời: Nhà cung cấp thanh khoản có thể mất giá trị tài sản so với chỉ giữ token, nếu giá biến động mạnh giữa các tài sản trong pool. Rủi ro này có thể làm mất hết lợi nhuận phí giao dịch.

• Lỗ hổng hợp đồng thông minh: AMM phụ thuộc hoàn toàn vào smart contract, nếu mã có lỗi hoặc lỗ hổng sẽ bị tấn công. Nhiều vụ hack lớn đã xảy ra, nhấn mạnh tầm quan trọng của kiểm toán bảo mật.

• Phí gas cao: Khi blockchain tắc nghẽn, phí gas có thể rất lớn (đặc biệt trên Ethereum), khiến giao dịch nhỏ không còn hiệu quả và giảm khả năng tiếp cận AMM.

• Rủi ro pháp lý: Khung pháp lý DeFi chưa rõ ràng, thay đổi liên tục; khi bị siết chặt, AMM có thể bị hạn chế hoặc cấm ở một số khu vực.

• Rủi ro thanh khoản thấp: Pool thanh khoản thấp sẽ bị trượt giá cao, giá thực tế khác xa giá mong muốn, nhất là với các cặp ít người giao dịch.

• Rủi ro biến động: Thị trường tiền điện tử biến động mạnh, giá trị tài sản trong pool thanh khoản khó đoán, tăng nguy cơ tổn thất tạm thời cho nhà cung cấp thanh khoản.

Tương lai của AMM

AMM đang thay đổi diện mạo DeFi bằng cách bơm thanh khoản cho hệ sinh thái, đơn giản hóa giao dịch tiền điện tử toàn cầu. Ngoài giao dịch cơ bản, AMM còn mở ra các hoạt động tài chính chuyên sâu như arbitrage, canh tác lợi nhuận, chiến lược phái sinh. Dù tiềm năng còn lớn chưa khai phá hết, AMM sẽ tiếp tục thúc đẩy đổi mới trong DeFi.

Tương lai AMM hứa hẹn nhiều bước tiến mới như tạo tài sản tài chính mới, nâng cao năng lực sàn phi tập trung, tối ưu hiệu quả vốn. Sự xuất hiện của AMM cho NFT, AMM ảo thể hiện tính linh hoạt của công nghệ này với các trường hợp sử dụng mới. Sắp tới, AMM sẽ mở rộng sang lĩnh vực cho vay, bảo hiểm phi tập trung, token hóa tài sản thực.

Khi blockchain trưởng thành và giải pháp mở rộng phổ biến, AMM sẽ ngày càng tối ưu hơn. Kết hợp mạng lớp 2, cầu xuyên chuỗi sẽ giảm chi phí giao dịch, tăng khả năng tương tác giữa các blockchain. Những tiến bộ này củng cố vị thế AMM là hạ tầng cốt lõi cho tương lai DeFi, đem lợi ích giao dịch minh bạch, không cần cấp phép và hiệu quả đến với cộng đồng toàn cầu.

Câu hỏi thường gặp

AMM là gì? Khác gì sàn giao dịch truyền thống?

AMM là giao thức giao dịch phi tập trung dùng pool thanh khoản thay cho sổ lệnh. Bất kỳ ai cũng có thể cung cấp thanh khoản và nhận phí giao dịch qua smart contract. Giá điều chỉnh tự động dựa vào tỷ lệ token trong pool theo công thức toán học.

AMM vận hành ra sao? Nhà cung cấp thanh khoản kiếm lợi nhuận thế nào?

AMM hoạt động nhờ thuật toán tự động ghép cặp token. Nhà cung cấp thanh khoản nạp tài sản, nhận về một phần phí giao dịch, thường dưới dạng token LP đại diện cho phần đóng góp.

Rủi ro khi giao dịch AMM là gì? Impermanent Loss là gì?

Rủi ro gồm biến động giá, trượt giá. Impermanent Loss xảy ra khi tài sản trong pool tạm mất giá so với chỉ giữ token, do giá hai tài sản trong pool biến động khác nhau.

Uniswap và SushiSwap khác gì nhau?

Uniswap phát triển thận trọng, do đội ngũ kiểm soát, khối lượng giao dịch lớn. SushiSwap thiên về quản trị cộng đồng, phần thưởng token cao hơn. Cả hai cùng dùng cơ chế AMM, nhưng khác biệt về mô hình quản trị, định hướng chiến lược.

Giao dịch token và cung cấp thanh khoản trên AMM như thế nào?

Hoán đổi token bằng cách nhập số lượng vào pool. Để cung cấp thanh khoản, nạp giá trị tương đương hai token vào pool, nhận phí giao dịch và token LP làm bằng chứng sở hữu.

Phí AMM tính như thế nào? Nhà cung cấp thanh khoản hưởng lợi nhuận gì?

Phí giao dịch AMM thường là 0,3% khối lượng giao dịch. Nhà cung cấp thanh khoản nhận phần phí tương ứng tỷ lệ đóng góp, tức một phần phí giao dịch của pool dựa trên lượng thanh khoản đã nạp.