Maker trong giao dịch tiền điện tử là gì và vì sao nó có ý nghĩa quan trọng

Khi tham gia giao dịch trên sàn tiền điện tử, bạn sẽ thường thấy các thuật ngữ maker và taker xuất hiện trong bảng phí hoặc phần cài đặt lệnh. Đối với người mới, những khái niệm này có thể gây khó hiểu. Về bản chất, maker là nhà giao dịch bổ sung thêm thanh khoản cho thị trường thay vì rút bớt đi. Hiểu rõ về maker sẽ giúp bạn giao dịch hiệu quả hơn và giảm được chi phí giao dịch.

Maker là gì trong giao dịch cơ bản

Maker là người đặt lệnh mà lệnh đó không được khớp ngay lập tức. Thay vì khớp với lệnh đã có sẵn trên thị trường, maker tạo ra một lệnh mới nằm trong sổ lệnh và chờ người khác đến khớp.
Ví dụ, nếu bạn đặt lệnh mua với mức giá thấp hơn giá thị trường hiện tại, lệnh của bạn sẽ chờ trong sổ lệnh. Lúc này, bạn đóng vai trò là maker vì bạn góp phần tạo thêm thanh khoản cho thị trường.

Maker là gì và cách bổ sung thanh khoản

Thanh khoản thể hiện mức độ dễ dàng mua bán tài sản mà không gây biến động giá lớn. Maker bổ sung thanh khoản bằng cách đặt lệnh để người khác có thể vào khớp sau.
Thị trường có nhiều maker thường có mức chênh lệch giá thấp và biến động giá ổn định hơn. Vì vậy, sàn giao dịch rất coi trọng maker và thường áp dụng mức phí thấp cho họ.

So sánh maker và taker

Để hiểu rõ maker là gì, hãy so sánh với taker.

• Maker đặt lệnh chờ khớp trong sổ lệnh.
• Taker đặt lệnh khớp ngay với lệnh đã có.
  Nếu bạn đặt lệnh thị trường khớp ngay, bạn là taker. Nếu bạn đặt lệnh giới hạn chờ khớp, bạn là maker.
  Hai vai trò này đều quan trọng nhưng tác động đến phí và cách thị trường vận hành khác nhau.

Maker order là gì

Maker order thường là lệnh giới hạn đặt ở mức giá khác so với giá thị trường hiện tại. Do không được thực hiện ngay, lệnh này trở thành một phần của sổ lệnh.
Maker order tạo thêm lựa chọn cho các nhà giao dịch khác. Chúng cho phép người mua và người bán trao đổi ở nhiều mức giá khác nhau, giúp tăng khả năng xác định giá và độ sâu thị trường.

Phí maker là gì và vì sao lại thấp hơn

Nhiều sàn giao dịch áp dụng mức phí thấp hơn cho maker so với taker vì maker giúp duy trì thanh khoản trên sàn.
Một số trường hợp, phí maker gần như bằng 0 hoặc thậm chí âm, nghĩa là sàn thưởng cho maker vì đã cung cấp thanh khoản. Với những ai thường xuyên đặt lệnh giới hạn, hiểu rõ vai trò maker sẽ giúp tiết kiệm được nhiều chi phí giao dịch về lâu dài.

Chiến lược maker trong giao dịch

Nhiều nhà giao dịch chủ động làm maker để giảm chi phí và kiểm soát tốt hơn mức giá vào lệnh. Thay vì chạy theo thị trường, họ đặt lệnh giới hạn và chờ khớp.
Cách làm này đòi hỏi sự kiên nhẫn, nhưng thường mang lại giá khớp tốt hơn và phí thấp hơn. Chiến lược maker rất phổ biến với các nhà giao dịch chuyên nghiệp và hệ thống giao dịch thuật toán.

Maker trong thị trường giao ngay và hợp đồng tương lai

Khái niệm maker áp dụng cho cả giao dịch giao ngay và giao dịch hợp đồng tương lai. Ở cả hai trường hợp, maker được xác định dựa trên việc lệnh bổ sung hay rút bớt thanh khoản.
Ngay cả trong thị trường sử dụng đòn bẩy hoặc phái sinh, việc làm maker vẫn giúp giảm phí và tăng hiệu quả khớp lệnh. Nguyên tắc cốt lõi này đều nhất quán ở mọi loại thị trường.

Rủi ro khi trở thành maker cần chú ý

Làm maker không phải lúc nào cũng an toàn. Vì lệnh maker nằm chờ trong sổ lệnh, nên có thể không được khớp nếu thị trường biến động ngược chiều. Trong thị trường biến động mạnh, lệnh maker có thể bị bỏ lỡ cơ hội giao dịch.
Đây là sự đánh đổi giữa việc trả phí thấp hơn và độ chắc chắn khớp lệnh. Hiểu rõ cân bằng này sẽ giúp nhà giao dịch quyết định khi nào nên làm maker hoặc taker.

Maker là gì và lý do người mới nên tìm hiểu

Với người mới, việc hiểu rõ maker sẽ xây dựng nền tảng vững chắc về cách thị trường tiền điện tử vận hành. Nó giúp rèn luyện sự kiên nhẫn, nắm được cách hoạt động của sổ lệnh và kiểm soát chi phí giao dịch.
Chỉ cần thay đổi nhỏ như sử dụng lệnh giới hạn thay cho lệnh thị trường cũng đủ để biến một người mới thành maker và cải thiện kết quả giao dịch lâu dài.

Kết luận về maker

Maker là nhà giao dịch bổ sung thanh khoản bằng cách đặt lệnh chờ trong sổ lệnh. Maker đóng vai trò then chốt giúp thị trường vận hành hiệu quả, ổn định. Khi hiểu rõ về maker và cách thức hoạt động của lệnh maker, nhà giao dịch sẽ giảm được phí, tăng hiệu quả khớp lệnh và nắm vững hơn về cơ chế vận động của thị trường.

Câu hỏi thường gặp

Maker là gì trong giao dịch tiền điện tử?

Maker là nhà giao dịch đặt lệnh bổ sung thanh khoản vào sổ lệnh thay vì khớp ngay.

Lệnh giới hạn có luôn là maker order không?

Phần lớn lệnh giới hạn là maker order, nhưng nếu lệnh giới hạn được khớp ngay thì sẽ trở thành taker order.

Maker luôn trả phí thấp hơn phải không?

Ở nhiều sàn giao dịch, maker phải trả phí thấp hơn, nhưng mức phí cụ thể sẽ khác nhau tùy từng nền tảng.

Người mới có nên làm maker không?

Có. Người mới thường hưởng lợi từ việc dùng maker order để rèn luyện sự kiên nhẫn và giảm chi phí giao dịch.