Sụp đổ, cơn điên cuồng và hoảng loạn
Bầu không khí ngoài kia thật khắc nghiệt, dường như không còn hy vọng. Mọi thứ đã kết thúc. Bạn đã bỏ lỡ. Bạn lại làm hỏng mọi chuyện.
Mọi người đều tức giận và hoang mang. Những người từng dự đoán được điều này thì cảm thấy hài lòng, nhưng nhiều người cũng nhận ra biến động giá như vậy gây tổn thương lớn. Đây có lẽ là thời điểm tồi tệ nhất.
Tôi đã tham gia thị trường 38 năm (Đợt bán tháo hôm nay như một món quà sinh nhật cùng với việc bị ngộ độc thực phẩm tối qua!) và tôi đã chứng kiến mọi kiểu sụp đổ, hoảng loạn.
Cảm giác đều giống nhau. Thật kinh khủng.
Tôi đã tham gia tiền điện tử từ năm 2013. Lần đầu tôi mua BTC với giá 200 USD.
Giá tăng nhẹ sau khi tôi mua rồi giảm -75%... và đó là trong thị trường tăng giá, sau này còn tăng hơn 10 lần so với điểm mua ban đầu. Tôi không bán vì đó là khoản đầu tư dài hạn, tôi hiểu rõ rủi ro.
Sau đó, giá giảm -87% trong thị trường giảm giá năm 2014.
Tôi từng chịu ba đợt bán tháo từ -35% đến -45% trong thị trường tăng giá kéo dài đến năm 2017... Quá tàn khốc. Cuối cùng tôi bán ra ở mức 2.000 USD (đỉnh cũ từ năm 2013) vì cuộc chiến phân tách BTC.
Tôi đã kiếm được 10 lần so với giá mua ban đầu. Giá tiếp tục tăng thêm 10 lần nữa đến cuối năm (!!) trước khi bắt đầu một thị trường giảm giá lớn và xấu xí khác.
Tôi đã tránh được toàn bộ thị trường giảm giá đó và cảm thấy hài lòng về quyết định của mình.
Tôi mua lại trong đợt sụp đổ do Covid ở mức 6.500 USD (cao hơn 3,5 lần so với khi tôi bán ra). Một sai lầm rất đắt giá khi làm “điều đúng đắn”.
Năm 2021, BTC giảm -50% từ tháng 4 đến tháng 7 trong một thị trường giống như hiện tại. Tâm lý trên Twitter khi đó thật tệ. Nhưng lúc đó thị trường chưa thực sự bị bán quá mức như hiện nay...
Đến tháng 11 năm 2021, thị trường quay trở lại mức đỉnh mọi thời đại. SOL tăng 13 lần từ đáy. ETH tăng gấp đôi. BTC lập đỉnh mới, tăng 150%.
Tôi đã trải qua tất cả những điều này. Mỗi khoảnh khắc kinh hoàng, đau đớn đều nằm trong một thị trường tăng giá dài hạn.
Lần đầu tôi mua vào là 200 USD. Giá hiện tại là 65.000 USD. Tôi thậm chí đã bỏ lỡ mức tăng 3,5 lần ở giữa khi cố gắng canh thời điểm thị trường (không thành công).
Bài học đầu tiên (với tôi) khi sở hữu một tài sản tăng trưởng dài hạn là không làm gì cả. HODL là một meme vì lý do rất chính đáng. Nó mạnh mẽ hơn nhiều so với meme chu kỳ 4 năm.
Bài học thứ hai là cần mua thêm mạnh mẽ trong các đợt bán tháo. Dù tôi không canh đúng thời điểm, việc mua trung bình vào lúc yếu giúp tăng vị thế tổng thể và tích lũy lợi nhuận theo thời gian, thậm chí còn hiệu quả hơn phương pháp DCA.
Tôi không phải lúc nào cũng có tiền mặt để mua vào đáng kể trong đợt bán tháo nhưng tôi luôn mua một chút, vì đó là cách tốt để rèn luyện tâm lý.
Luôn cảm thấy như bạn đã bỏ lỡ cơ hội, nó sẽ không quay lại, mọi thứ sẽ sụp đổ mãi mãi. Thực tế không phải vậy.
Hãy tự hỏi mình hai câu:
Nếu câu trả lời là có, hãy tiếp tục. BTFD và để thời gian trong thị trường đánh bại việc canh thời điểm thị trường, vì nó luôn đúng. Mua vào các đợt bán tháo lớn sẽ hạ mức đỉnh giá của bạn. Điều này tạo ra sự khác biệt lớn.
Căng thẳng, sợ hãi và nghi ngờ bản thân là cái giá cần trả trên hành trình đó.
Kích thước vị thế quan trọng đối với mức chịu rủi ro của bạn. Đừng lo, ai cũng cảm thấy mình vào quá lớn khi thị trường giảm và vào quá nhỏ khi thị trường tăng. Bạn chỉ cần kiểm soát cảm xúc và tìm ra điểm cân bằng phù hợp cho mình.
Điều quan trọng nữa là không nên vay mượn niềm tin từ người khác. DYOR là một meme rất quan trọng. Bạn sẽ không thể vượt qua những giai đoạn này nếu không tự nghiên cứu.
Hãy tự xây dựng niềm tin của mình. Vay mượn niềm tin giống như sử dụng đòn bẩy, nó sẽ khiến bạn sụp đổ.
Hãy nhớ - khi bạn bận đổ lỗi cho người khác, thực ra bạn đang tự trách mình.
Đúng là cảm giác ngoài kia rất u ám. Sớm thôi mặt trời sẽ lại xuất hiện và đây chỉ là một vết sẹo nữa trên hành trình (miễn là bạn không dùng đòn bẩy! Đòn bẩy dẫn đến mất vốn vĩnh viễn vì bạn mất phần vốn tại sòng bạc). Đừng bao giờ mất phần vốn của mình.
Khi nào mọi chuyện sẽ qua? Tôi không biết nhưng tôi nghĩ điều này giống như từ tháng 4 đến tháng 11 năm 2021 – một cơn hoảng loạn trong thị trường tăng giá. Tôi nghĩ nó sẽ kết thúc rất sớm. Và nếu tôi sai, tôi cũng sẽ không làm gì khác. Tôi sẽ tiếp tục mua thêm khi có tiền mặt.
Nhưng với bạn, có thể sẽ khác. Hãy cố gắng xây dựng danh mục ít hối tiếc nhất có thể. Bạn có thể chịu thêm một đợt giảm 50% nữa từ đây không? Nếu không, hãy giảm bớt vị thế, dù cảm thấy thật ngớ ngẩn. Có tư duy đúng là yếu tố sống còn. Tư duy của tôi là làm sao để mua thêm. Của bạn có thể ngược lại.
Luôn có những người canh đúng thời điểm bán tháo và đóng vị thế hoặc bán khống. Luôn luôn có. Nhưng thực tế, bạn chỉ cần tự nhắc mình rằng điều đó luôn được mong đợi ở bất kỳ thời điểm nào. Như vậy bạn sẽ không bị căng thẳng khi nó xảy ra vì bạn đã biết trước! Nó chỉ là một phần của câu chuyện, chứ không phải toàn bộ câu chuyện.
Bây giờ tôi đang làm gì?
Tôi bắt đầu mua thêm một số tác phẩm nghệ thuật số (đồng thời thêm ETH) và sẽ tiếp tục tăng tỷ trọng tiền điện tử trong tuần tới, giống như tôi đã làm mỗi khi có cơ hội như vậy.
Tôi đã mua vào đợt bán tháo do Covid, các đợt bán tháo năm 2021, 2022, 2023 và cả 2024, 2025! Tôi sẽ tiếp tục làm như vậy lần này. Mỗi lần P&L của tôi đều đạt đỉnh mới trước thị trường. Hiệu quả như phép màu. Một lần nữa... BTFD!
Chúc may mắn. Không bao giờ dễ dàng cả.
Biến động là cái giá phải trả cho những tài sản tích lũy lợi nhuận như thế này theo thời gian. Hãy chấp nhận nó.





