Đánh giá các chiến lược arbitrage thị trường dự đoán: Máy in tiền rủi ro thấp hay trò chơi cược rủi ro cao?

Với Polymarket và Kalshi đứng đầu, các thị trường dự đoán phi tập trung đã tích lũy hơn 9 tỷ USD giao dịch hàng tháng vào năm 2025, cho phép người dùng đặt cược vào kết quả các sự kiện chính trị, kinh tế và thể thao. Cùng với sự thúc đẩy của công nghệ AI tạo ra nhiều phương thức arbitrage mới, từ việc phát hiện sai giá chéo nền tảng đến thao túng thông tin quy mô lớn, đã thu hút hàng nghìn nhà giao dịch tham gia. Tuy nhiên, các chiến lược dựa vào hiệu quả thấp của thị trường và bất đối xứng thông tin này không phải lúc nào cũng có lợi. Bài viết sẽ phân tích nguyên lý, quy trình và rủi ro tiềm ẩn của từng chiến lược.

Logic cơ bản: “Sổ đặt hàng chia sẻ” của Polymarket là gì?

Trước khi đi vào các chiến lược arbitrage, cần hiểu cơ chế cốt lõi của Polymarket: sổ đặt hàng chia sẻ (Shared Order Book).

Khác với sàn giao dịch truyền thống, các lệnh YES và NO của Polymarket là đối xứng nhau. Khi có người đặt mua 10 đơn vị với giá 0,2 USD cho lệnh YES, hệ thống tự động sẽ đặt đối diện 10 đơn vị bán với giá 0,8 USD.

Thiết kế này có thể mô tả bằng công thức cân bằng không đổi “YES + NO = 1”, đảm bảo rằng hai lựa chọn của một sự kiện nhị phân có thể hợp nhất và quy đổi thành một chứng chỉ tài sản trị giá 1 USD khi đến hạn.

(Một bài viết giúp hiểu rõ Polymarket: Thế nào là sổ đặt hàng đối xứng? Tại sao YES + NO phải bằng 1?)

Arbitrage phòng ngừa rủi ro: Đối phó với rủi ro sự kiện để khóa lợi nhuận

Cơ hội arbitrage trực tiếp nhất trong thị trường dự đoán nằm ở chức năng “bảo hiểm” của nó, điều này quan trọng đối với cả nhà đầu tư thị trường chứng khoán truyền thống lẫn tiền mã hóa.

Arbitrage sự kiện ICO

Nguyên lý hoạt động và ví dụ

Chiến lược này thường xuất hiện trước khi token mới chính thức phát hành (TGE), giúp khóa lợi nhuận. Nhà đầu tư sẽ theo dõi giá trị định giá sơ bộ của token trên các thị trường trước giờ mở cửa như Whales Market hoặc Hyperliquid, cũng như trên Polymarket, để ước lượng và so sánh.

Ví dụ, với Lighter (LIT), khi token này được giao dịch trên thị trường sơ bộ vào tháng 12 năm 2025 với định giá pha loãng hoàn toàn (FDV) từ 3 đến 4 tỷ USD, trong khi nhà đầu tư dựa trên vòng gọi vốn gần nhất chỉ định giá 1,5 tỷ USD, và khối lượng giao dịch cao có thể do airdrop hoặc thao túng để tạo volume giả, họ cho rằng giá trước mở cửa quá nóng.

Lúc này, nhà đầu tư sở hữu airdrop hoặc vị thế mua có thể đặt cược NO trong Polymarket về việc “FDV của LIT khi lên sàn có cao hơn 4 tỷ USD không”. Khi giá token điều chỉnh sau khi mở cửa, lợi nhuận từ dự đoán có thể bù đắp cho lỗ trên vị thế thực.

Rủi ro tiềm ẩn

Rủi ro của chiến lược này nằm ở chỗ nền tảng có thể dùng thuật ngữ là vốn lưu động (market cap) hay FDV, và thời điểm thanh toán là khi mở cửa hay vài ngày sau (ví dụ như hình trên là “sau 1 ngày”).

Đối phó với sự kiện

Nguyên lý hoạt động và ví dụ

Chiến lược này dựa trên việc “mua bảo hiểm ngược” đối với các sự kiện ảnh hưởng đến giá trị tài sản, rất hữu ích trong mùa báo cáo tài chính của doanh nghiệp.

Giả sử nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu NVIDIA trị giá 10.000 USD, tin tưởng dài hạn vào lĩnh vực AI, không muốn giảm vị thế trước báo cáo, nhưng lo lắng thị trường nóng quá mức dẫn đến kết quả không như kỳ vọng và giá giảm sau đó.

Để phòng ngừa rủi ro này, họ có thể tìm các sự kiện trong thị trường dự đoán như: “Doanh thu quý này của NVIDIA có vượt kỳ vọng không?” hoặc “Giá cổ phiếu NVIDIA hôm nay sẽ tăng hay giảm?”. Họ có thể mua lựa chọn NO trong “Doanh thu vượt kỳ vọng”.

Rủi ro tiềm ẩn

Chiến lược này giúp khóa một phần rủi ro, nhưng nhà đầu tư vẫn cần chú ý đến các rủi ro không lường trước hoặc không phản ánh đúng, như sự mất liên kết giữa dự đoán và thực tế. Ví dụ, doanh thu đạt kỳ vọng (thua dự đoán trong thị trường), nhưng giá cổ phiếu lại giảm do thị trường quá nóng hoặc tiêu chuẩn quá cao, dẫn đến lỗ trên tài khoản.

Arbitrage dựa trên toán học: Tăng xác suất thắng bằng số học

Dành cho các nhà chơi có vốn lớn và mức độ rủi ro thấp hơn, thị trường dự đoán cung cấp cơ hội lợi nhuận với xác suất thắng cao hơn.

Chiến lược đặt cược xác suất cao

Nguyên lý hoạt động và ví dụ

Chiến lược này dựa trên sự ổn định, nhà giao dịch tập trung vào các sự kiện có xác suất >95% và gần như đã định đoạt. Họ bỏ vốn mua các lựa chọn này để tận dụng lợi nhuận nhỏ trước khi kết quả rõ ràng. Phải liên tục theo dõi các thị trường sắp kết thúc và khó đảo ngược, rồi mua YES.

Ví dụ, với thử thách “Alex Honnold có thể thành công khi leo không dây trên Taipei 101 không”, nếu cuộc thi gần kết thúc, và livestream cho thấy anh đã gần đỉnh, thể lực dồi dào, thì giá YES khoảng 0,97 và khó có khả năng đảo chiều. Nhà giao dịch có thể chọn mua.

Dù lợi nhuận mỗi lần chỉ khoảng 3%, nhưng do thời gian kết thúc gần, nếu lặp lại nhiều lần trên nhiều sự kiện, lợi nhuận hàng năm sẽ khá hấp dẫn.

(Bình chọn toàn cầu: Alex Honnold leo Taipei 101! Thị trường dự đoán đặt cược vào khả năng lên đỉnh trong 90 phút)

Rủi ro tiềm ẩn

Chiến lược này vẫn mang tính “đặt cược thuần túy”, dù xác suất thắng cao đến 99%, vẫn có thể xảy ra các sự kiện bất ngờ (như Honnold bỏ cuộc vào phút chót vì mệt), chỉ cần một lần sai là thua lỗ nặng.

Chiến lược arbitrage đa lựa chọn

Nguyên lý hoạt động và ví dụ

Chiến lược này khai thác các khoảng trống tạm thời do tính không hiệu quả của thị trường đa lựa chọn, khi tổng giá YES của các lựa chọn đối xứng thấp hơn 1 trong khi lý thuyết phải ≥1. Khi đó, xuất hiện cơ hội arbitrage không rủi ro.

Ví dụ, trong các cuộc đua “Ai sẽ thắng cuộc bầu cử Mỹ” hoặc “Giá ETH cuối tháng sẽ nằm trong khoảng nào”, nếu tất cả các lựa chọn đều đối xứng và bao phủ toàn bộ phạm vi, và tổng chi phí mua tất cả các YES thấp hơn 1, thì có thể thực hiện arbitrage.

Nhà giao dịch chỉ cần mua cùng lúc tỷ lệ các lựa chọn YES của tất cả các ứng cử viên hoặc các phạm vi giá, bất kể kết quả cuối cùng ra sao, sau khi thanh toán, kết quả bằng 1 sẽ cao hơn tổng vốn bỏ ra ban đầu.

Rủi ro tiềm ẩn

Tuy nhiên, cơ hội này khá hiếm, thường bị các bot giao dịch tốc độ cao bắt nhanh. Thêm vào đó, phí giao dịch và trượt giá có thể ăn mòn lợi nhuận.

Arbitrage dựa trên chênh lệch thông tin: Theo dõi “tiền thông minh” và phản ứng liên kết

Trong môi trường minh bạch của Web3, theo dõi các “cá mập” có lợi thế thông tin trở thành chiến lược phổ biến.

Chiến lược theo dõi “tiền thông minh”

Nguyên lý hoạt động và ví dụ

Nhờ tính minh bạch cao của blockchain, mọi hoạt động của cá mập hoặc các nhà thông minh đều rõ ràng. Nhà giao dịch có thể dùng các công cụ giám sát để xác định các ví có tỷ lệ thắng cao trong quá khứ, rồi tự động sao chép hoặc theo dõi giao dịch.

(Đọc thêm về hệ sinh thái Polymarket: Tổng hợp 10 công cụ dự đoán hàng đầu hỗ trợ quyết định của nhà giao dịch)

Rủi ro tiềm ẩn

Rủi ro của chiến lược này là độ trễ của bot theo dõi hoặc nền tảng, dẫn đến mua giá cao bán giá thấp, về lâu dài sẽ thành giao dịch kỳ vọng âm. Ngoài ra, các cá mập cũng có thể dùng ảnh hưởng của mình để tạo ra thanh khoản rút lui, gọi là “cắt theo dõi”.

Chiến lược liên kết sự kiện

Nguyên lý hoạt động và ví dụ

Chiến lược này nhằm bắt các sự kiện liên quan mạnh, do phản ứng chậm hoặc liên tưởng không rõ ràng, tạo ra “chênh lệch định giá”. Nhà giao dịch quan sát các thị trường liên quan, khi thị trường chính biến động mà thị trường phụ chưa kịp phản ứng, sẽ thực hiện arbitrage.

Ví dụ, “Ai sẽ đắc cử Tổng thống Mỹ năm 2028” và “Đảng nào sẽ thắng cuộc bầu cử” có liên quan. Khi một ứng viên đảng Cộng hòa gặp scandal nặng, xác suất thắng của đảng Dân chủ sẽ tăng, và ngược lại. Khi đó, mua “Đảng Dân chủ thắng” trước khi thị trường phản ứng sẽ thu lợi.

Rủi ro tiềm ẩn

Rủi ro chính của chiến lược này là sự đứt liên kết của các mối liên hệ, do quy định kết thúc khác nhau hoặc các tình huống bất ngờ như rút lui hoặc thay đổi ứng viên, khiến các thị trường liên kết không còn phù hợp, dẫn đến thất bại chiến lược.

Chiến lược thao túng thông tin

Nguyên lý hoạt động và ví dụ

Đây là thủ thuật thao túng phổ biến nhất trong các thị trường dự đoán, dựa trên việc tạo ra “tin đồn nội bộ” giả để lôi kéo nhà đầu tư theo hướng có lợi cho kẻ thao túng.

Ví dụ, kẻ thao túng mua vào số lượng lớn các lựa chọn phản ứng ngược cho các sự kiện có kết quả rõ ràng trong ngắn hạn, như “Mỹ có tấn công Iran hôm nay”, để gây chú ý trên mạng xã hội hoặc các công cụ giám sát, thu hút theo dõi và bot tham gia đẩy giá Yes lên cao. Sau đó, dùng ví sạch mua vào số lượng lớn No để tạo ra sự chênh lệch.

Kết quả cuối cùng, sự kiện không xảy ra, kẻ thao túng thu lợi lớn từ việc bán ra các lựa chọn No, trong khi thiệt hại nhỏ từ các lựa chọn Yes.

Rủi ro tiềm ẩn

Rủi ro của thao túng là các sự kiện bất ngờ lớn, như chiến tranh Mỹ-Iran, có thể khiến các vị thế của kẻ thao túng bị thua lỗ nặng hoặc mất trắng. Ngoài ra, thao túng quá rõ ràng hoặc lặp đi lặp lại có thể dẫn đến các vấn đề pháp lý hoặc quản lý.

Tổng kết và khuyến nghị về rủi ro chiến lược

Tổng thể, sức mạnh cạnh tranh của thị trường dự đoán nằm ở “chênh lệch thông tin” và “lập luận logic”. Tuy nhiên, rủi ro cốt lõi vẫn nằm ở cách nền tảng hiểu và giải thích quy định thanh toán. Trước khi tham gia bất kỳ giao dịch nào, cần đọc kỹ các chi tiết thị trường và hiểu rằng thị trường dự đoán phản ánh “định nghĩa của nền tảng về sự kiện”, chứ không phải thực tế.

(Chẳng hạn, Mỹ có xem là xâm lược Venezuela không? Polymarket ra phán quyết “Không” gây phẫn nộ)

Bài viết này tổng hợp các chiến lược arbitrage trong thị trường dự đoán: máy in tiền ít rủi ro hay trò chơi cược rủi ro cao? Ban đầu xuất bản trên Chain News ABMedia.