Trượt Giá Là Gì? Làm Thế Nào Để Tránh Sự Trượt Giá Khi Giao Dịch Crypto?

Sự Trượt Giá Trong Crypto Là Gì?

Sự trượt giá là một hiện tượng phổ biến trong giao dịch tiền điện tử, xảy ra khi một nhà giao dịch kết thúc việc mua hoặc bán một tài sản ở một mức giá khác với những gì họ đã dự định ban đầu. Điều này thường xảy ra do thị trường đang chuyển động nhanh chóng và các điều kiện có thể thay đổi trong khoảng thời gian giữa lúc một lệnh được đặt và khi lệnh thực sự được thực hiện trên sàn giao dịch.

Sự trượt giá có thể mang tính tích cực hoặc tiêu cực đối với nhà giao dịch. Trong trường hợp trượt giá tích cực, nhà giao dịch có thể nhận được mức giá tốt hơn dự kiến. Ngược lại, trượt giá tiêu cực khiến họ phải chấp nhận mức giá kém thuận lợi hơn so với kỳ vọng ban đầu. Ví dụ, khi đặt lệnh mua Bitcoin ở mức 20,000 USD, nhà giao dịch có thể cuối cùng phải trả 20,050 USD hoặc chỉ phải trả 19,950 USD, tùy thuộc vào hướng biến động của thị trường.

Một điểm quan trọng cần lưu ý là ưu điểm của lệnh giới hạn là chúng đảm bảo không có sự trượt giá. Tuy nhiên, nhược điểm là có thể mất nhiều thời gian hơn để thực hiện một lệnh giới hạn hoặc lệnh có thể không được hoàn thành 100%. Trượt giá thường xảy ra nhiều hơn khi các nhà giao dịch cố gắng mua và bán tài sản ở mức giá thị trường có sẵn, đặc biệt là trong các giao dịch có khối lượng lớn hoặc khi thị trường đang có biến động mạnh.

Biến Động Giá Và Thanh Khoản Thấp: 2 Nguyên Nhân Dẫn Đến Sự Trượt Giá

Sự trượt giá có thể xảy ra trong giao dịch của tất cả các loại tài sản, nhưng nổi tiếng nhất là trong lĩnh vực tiền điện tử. Điều này chủ yếu là do tiền điện tử có tính biến động cao và điều kiện thanh khoản thường không ổn định như các thị trường tài chính truyền thống. Có hai nguyên nhân chính gây ra hiện tượng trượt giá mà các nhà giao dịch cần hiểu rõ:

Biến động giá cao: Thị trường tiền điện tử nổi tiếng với mức độ biến động giá cực kỳ cao. Một nhà giao dịch có thể nhập một lệnh tại một mức giá mong đợi nhất định, nhưng trong một thị trường biến động nhanh, giá có thể thay đổi đáng kể chỉ trong vài giây giữa thời điểm nhà giao dịch đặt lệnh và thời điểm lệnh được thực hiện trên hệ thống. Sự biến động này có thể do nhiều yếu tố như tin tức thị trường, hoạt động của các nhà đầu tư lớn, hoặc sự thay đổi trong tâm lý thị trường.

Thiếu thanh khoản: Thanh khoản là yếu tố quan trọng quyết định mức độ dễ dàng trong việc mua bán một tài sản mà không ảnh hưởng đáng kể đến giá. Rất có thể xảy ra trường hợp không có đủ thanh khoản ở phía đối diện của giao dịch ở mức giá mong muốn để hoàn tất lệnh. Khi điều này xảy ra, để hoàn tất lệnh, giao dịch cần được thực hiện ở mức giá có thanh khoản khả dụng, dẫn đến sự khác biệt giữa giá dự kiến và giá thực tế. Vấn đề thanh khoản thường nghiêm trọng hơn với các đồng tiền điện tử có vốn hóa thị trường nhỏ hoặc các cặp giao dịch ít phổ biến.

Sự Trượt Giá Trong Tiền Điện Tử Hoạt Động Như Thế Nào?

Để hiểu rõ hơn về cách thức hoạt động của trượt giá, hãy xem xét một ví dụ thực tế. Giả sử sau khi thấy Bitcoin được giao dịch ở mức 20,000 USD trên một sàn giao dịch, một nhà giao dịch quyết định muốn mua 1 BTC. Họ đặt lệnh để mua 1 BTC đó với giá thị trường, kỳ vọng sẽ trả đúng 20,000 USD. Tuy nhiên, sau một khoảng thời gian trì hoãn nhỏ do quá trình xử lý lệnh, nhà giao dịch nhận ra rằng cuối cùng họ đã phải trả 20,050 USD cho 1 Bitcoin, nhiều hơn 50 USD so với dự kiến ban đầu. Đây là một ví dụ điển hình về sự trượt giá tiêu cực, khi nhà giao dịch phải chấp nhận mức giá kém thuận lợi hơn.

Làm Thế Nào Để Tính Toán Độ Trượt Giá?

Độ trượt giá có thể được biểu thị bằng hai cách: theo số tiền tuyệt đối hoặc dưới dạng tỷ lệ phần trăm. Việc tính toán độ trượt giá khá đơn giản nhưng rất quan trọng để nhà giao dịch đánh giá tác động của nó đến giao dịch.

Trong ví dụ trên, khi một nhà giao dịch dự kiến mua 1 Bitcoin với giá 20,000 USD nhưng cuối cùng lại phải trả 20,050 USD, mức trượt giá tính theo số tiền tuyệt đối là -50 USD (dấu trừ cho thấy đây là trượt giá tiêu cực). Để tính theo tỷ lệ phần trăm, ta sử dụng công thức: (Giá thực tế - Giá dự kiến) / Giá dự kiến × 100. Áp dụng vào ví dụ: (-50 USD / 20,000 USD) × 100 = -0.25%. Con số này cho thấy nhà giao dịch đã chịu mức trượt giá âm 0.25% so với kỳ vọng ban đầu.

Khả Năng Chịu Trượt Giá (Slippage Tolerance) Là Gì?

Khả năng chịu trượt giá là một khái niệm quan trọng mà mọi nhà giao dịch tiền điện tử cần nắm vững. Nhiều nền tảng giao dịch, bao gồm các sàn giao dịch phi tập trung (DEX) và sàn giao dịch tập trung (CEX), cho phép các nhà giao dịch đặt tùy chọn về mức độ trượt giá mà họ có thể chấp nhận được.

Cụ thể, khả năng chịu trượt giá là sự khác biệt về giá tối đa giữa những gì nhà giao dịch mong đợi khi đặt lệnh và những gì họ sẵn sàng chấp nhận khi giao dịch thực sự được thực hiện. Thông thường, các nền tảng giao dịch sẽ thể hiện khả năng chấp nhận trượt giá theo tỷ lệ phần trăm của tổng giá trị giao dịch. Ví dụ, nếu bạn đặt khả năng chịu trượt giá ở mức 1%, điều này có nghĩa là bạn chấp nhận giao dịch được thực hiện ở mức giá chênh lệch không quá 1% so với giá dự kiến. Việc thiết lập mức chịu trượt giá phù hợp giúp cân bằng giữa khả năng hoàn thành giao dịch và việc kiểm soát rủi ro về giá.

Sự Trượt Giá Trên Các Sàn DEX

Các sàn giao dịch phi tập trung (DEX) mang lại nhiều lợi thế đáng kể so với các sàn giao dịch tập trung, chẳng hạn như quyền kiểm soát tài sản hoàn toàn, tính minh bạch cao và không cần trung gian. Tuy nhiên, một trong những hạn chế lớn nhất mà DEX phải đối mặt so với các sàn CEX là vấn đề trượt giá thường nghiêm trọng hơn.

Điều này có liên quan trực tiếp đến cách thức hoạt động của các hợp đồng thông minh hỗ trợ giao dịch trên DEX. Khác với CEX nơi giao dịch có thể được xử lý gần như ngay lập tức, giao dịch trên DEX không được xử lý tức thời. Thay vào đó, luôn có một khoảng thời gian trì hoãn khi giao dịch cần được xử lý và xác nhận trên blockchain. Sự chậm trễ này phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tốc độ của mạng blockchain, mức độ tắc nghẽn, và phí gas mà người dùng sẵn sàng trả.

Sự chậm trễ lâu hơn giữa thời điểm xác nhận giao dịch và thời điểm giao dịch thực sự được thực hiện có nghĩa là có một khoảng thời gian dài hơn để thị trường biến động và xảy ra trượt giá. Trong khoảng thời gian chờ đợi này, giá của tài sản có thể thay đổi đáng kể, đặc biệt là trong điều kiện thị trường biến động cao, dẫn đến mức trượt giá lớn hơn so với giao dịch trên CEX.

Trả Phí Gas Cao Hơn

Để thực hiện giao dịch trên mạng blockchain, người dùng cần trả một khoản phí cho những người xác thực mạng, được gọi là "phí gas". Phí này đóng vai trò quan trọng trong việc ưu tiên các giao dịch trên mạng. Khi người dùng gửi một giao dịch tới blockchain, nó sẽ tham gia vào một hàng đợi các giao dịch khác đang chờ được xác thực bởi các thợ đào hoặc người xác thực.

Để giảm thiểu vấn đề trượt giá trên một sàn DEX, một nhà giao dịch có thể thực hiện các bước để tăng tốc độ xử lý giao dịch của họ. Cách hiệu quả nhất là họ có thể chọn trả phí giao dịch cao hơn mức trung bình. Khi trả phí cao hơn, giao dịch của họ sẽ được ưu tiên và đẩy lên phía trước trong hàng đợi, giúp rút ngắn thời gian chờ đợi. Điều này đặc biệt hữu ích trong các thời điểm mạng bị tắc nghẽn hoặc khi thị trường đang có biến động mạnh. Tuy nhiên, nhà giao dịch cần cân nhắc giữa chi phí phí gas tăng thêm và lợi ích từ việc giảm trượt giá để đưa ra quyết định hợp lý.

Giao Dịch Trên DEX Dựa Trên Lớp 2

Hiện tại, phần lớn các sàn DEX đang vận hành trên các mạng blockchain Lớp 1 như Ethereum. Mặc dù các mạng này có tính bảo mật cao và phi tập trung, nhưng chúng cũng gặp phải vấn đề về khả năng mở rộng. Khi mạng Ethereum bị tắc nghẽn do có quá nhiều giao dịch cùng lúc, điều này có thể làm chậm đáng kể các giao dịch và làm trầm trọng thêm nguy cơ trượt giá cho người dùng.

May mắn thay, các mạng Lớp 1 như Ethereum đã phát triển các giải pháp blockchain Lớp 2 với khả năng mở rộng quy mô tốt hơn. Các mạng Lớp 2 hoạt động bằng cách xử lý giao dịch bên ngoài chuỗi chính (off-chain) và sau đó gửi kết quả cuối cùng lên chuỗi chính. Nhờ vậy, các giao dịch được xử lý nhanh chóng hơn nhiều trên các mạng này, vì quá trình xử lý không phải chịu sức ép từ tắc nghẽn của chuỗi chính.

Do đó, các nhà giao dịch có thể cân nhắc chọn sử dụng các sàn DEX được xây dựng dựa trên công nghệ Lớp 2. Điều này mang lại nhiều lợi ích: giao dịch nhanh hơn, ít rủi ro trượt giá hơn do thời gian xử lý ngắn, và phí gas thấp hơn đáng kể so với giao dịch trực tiếp trên Lớp 1. Một số giải pháp Lớp 2 phổ biến bao gồm Arbitrum, Optimism, và Polygon, đều cung cấp trải nghiệm giao dịch tốt hơn cho người dùng.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng khả năng chịu trượt thấp có thể khiến giao dịch khó hoàn thành hơn, đặc biệt là trong điều kiện thị trường biến động. Đổi lại, nó sẽ ngăn chặn những khoản lỗ lớn bất ngờ do trượt giá gây ra, giúp nhà giao dịch kiểm soát rủi ro tốt hơn.

Cách Giảm Trượt Giá Trên CEX

Sử Dụng Các Lệnh Giới Hạn

Khi giao dịch trên các sàn giao dịch tập trung (CEX), các nhà giao dịch có nhiều công cụ và phương pháp khác nhau để giảm thiểu rủi ro mất mát do trượt giá. Một trong những phương pháp hiệu quả nhất là sử dụng lệnh giới hạn (limit order) thay vì lệnh thị trường (market order).

Các lệnh giới hạn cho phép nhà giao dịch chỉ định chính xác mức giá mà họ muốn mua hoặc bán. Lệnh sẽ chỉ được thực hiện khi thị trường đạt đến mức giá đó. Mặc dù các lệnh giới hạn có nguy cơ không được hoàn thành 100% nếu thị trường không đạt đến mức giá mong muốn, nhưng lợi ích lớn nhất của nó là có thể đảm bảo lệnh hoàn toàn không bị trượt giá. Nhà giao dịch sẽ biết chính xác mức giá họ sẽ nhận được nếu lệnh được thực hiện, giúp kiểm soát chi phí giao dịch một cách chính xác.

Giao Dịch Trong Thời Kỳ Biến Động Thấp

Thời điểm thực hiện giao dịch cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giảm thiểu trượt giá. Các nhà đầu tư có kinh nghiệm thường chọn giao dịch vào các thời điểm trong ngày mà thị trường thường không có nhiều biến động mạnh. Ví dụ, có thể tránh giao dịch vào các khung giờ mở cửa hoặc đóng cửa thị trường khi thanh khoản có thể không ổn định.

Đặc biệt quan trọng là tránh giao dịch trong khoảng thời gian diễn ra các sự kiện thị trường lớn có thể gây ra biến động mạnh. Những sự kiện này bao gồm việc công bố các dữ liệu kinh tế quan trọng, thông báo chính sách từ các ngân hàng trung ương, hoặc các tin tức lớn liên quan đến ngành công nghiệp tiền điện tử. Trong những thời điểm này, thị trường thường có sự biến động không lường trước được, làm tăng đáng kể nguy cơ trượt giá. Bằng cách chọn thời điểm giao dịch phù hợp, nhà giao dịch có thể giảm thiểu rủi ro và đạt được mức giá gần với kỳ vọng hơn.

Chia Nhỏ Các Giao Dịch Lớn

Đối với các nhà giao dịch đang tìm cách mua hoặc bán tiền điện tử ở quy mô lớn, một chiến lược thông minh là chia các giao dịch lớn thành nhiều phần nhỏ hơn. Khi thực hiện một giao dịch có khối lượng lớn trong một lần, nó có thể tạo ra tác động đáng kể đến thị trường, đặc biệt là với các đồng tiền có thanh khoản không cao.

Bằng cách chia một giao dịch lớn thành một loạt các giao dịch nhỏ hơn được thực hiện theo thời gian, nhà giao dịch có thể giảm tác động của mình đến cung cầu thị trường. Điều này giúp hạn chế sự biến động giá do chính giao dịch của họ gây ra và từ đó giảm thiểu tổn thất tiềm ẩn do trượt giá. Tuy nhiên, phương pháp này cũng cần được cân nhắc cẩn thận vì nó có thể tăng tổng chi phí giao dịch do phải trả nhiều lần phí, và cũng có thể mất nhiều thời gian hơn để hoàn thành toàn bộ khối lượng giao dịch mong muốn.

Các Nhà Đầu Tư Tiền Điện Tử Nên Lo Lắng Về Mức Trượt Giá Bao Nhiêu?

Mức độ quan tâm đến trượt giá phụ thuộc rất nhiều vào loại hình đầu tư và quy mô giao dịch của mỗi người. Đối với một nhà đầu tư tiền điện tử thực hiện các giao dịch không thường xuyên và đang có kế hoạch nắm giữ tiền điện tử của họ trong một thời gian dài (chiến lược hold dài hạn), có lẽ sẽ không thành vấn đề lớn nếu mức trượt giá của họ là -0.5% thay vì -0.25%. Trong bối cảnh đầu tư dài hạn, sự chênh lệch nhỏ này thường bị lu mờ bởi những biến động giá lớn hơn nhiều trong tương lai.

Tuy nhiên, đối với các nhà đầu tư có quy mô vốn lớn hơn, khoản lỗ từ -0.25% đến -0.5% thực sự có thể tương đương với một khoản tiền khá đáng kể. Ví dụ, với một giao dịch trị giá 100,000 USD, sự chênh lệch 0.25% tương đương với 250 USD, trong khi 0.5% tương đương với 500 USD. Đối với các nhà đầu tư tổ chức hoặc những người giao dịch với khối lượng lớn, những con số này có thể tích lũy thành một khoản tổn thất đáng kể.

Đặc biệt, các nhà giao dịch tiền điện tử thực hiện các giao dịch với tần suất cao (day trader hoặc scalper) cần phải chú ý hơn nhiều đến việc giảm thiểu thiệt hại liên quan đến trượt giá. Khoản lỗ -0.25% có vẻ nhỏ trong một giao dịch đơn lẻ, nhưng khi lặp lại nhiều lần trong ngày, nó có thể nhanh chóng ăn mòn đáng kể vào lợi nhuận của họ. Trong trường hợp này, việc tối ưu hóa chiến lược để giảm trượt giá trở thành một yếu tố quan trọng quyết định sự thành công của hoạt động giao dịch.

FAQ

Trượt giá (Slippage) là gì? Nó hoạt động như thế nào trong giao dịch crypto?

Trượt giá là sự chênh lệch giữa giá dự kiến và giá thực tế khi thực hiện giao dịch. Nó xảy ra do thị trường thay đổi nhanh, đặc biệt trong các giao dịch có giá trị cao hoặc thanh khoản thấp。Slippage ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận giao dịch của bạn.

Nguyên nhân nào dẫn đến trượt giá khi giao dịch tiền điện tử？

Trượt giá xảy ra do thị trường biến động mạnh，khối lượng giao dịch cao，và thanh khoản thấp。Những yếu tố này tạo ra sự chênh lệch giữa giá dự kiến và giá thực tế khi thực hiện giao dịch。

Làm thế nào để tính toán và dự đoán mức trượt giá trước khi thực hiện giao dịch?

Phân tích dữ liệu giá lịch sử để ước tính biến động giá，sử dụng công thức：trượt giá = （giá thực tế - giá dự kiến）/ giá dự kiến × 100%。Thiết lập mức dung sai giá dựa trên độ biến động thị trường và khối lượng giao dịch。

Những cách nào hiệu quả nhất để giảm thiểu trượt giá trong giao dịch crypto?

Sử dụng lệnh giới hạn để chỉ định giá mục tiêu cụ thể, tránh trượt giá bất ngờ. Chọn thời điểm giao dịch khi thanh khoản cao, giảm thiểu chênh lệch giá. Theo dõi thị trường liên tục và điều chỉnh chiến lược giao dịch kịp thời để tối ưu hóa giá.

Sự khác biệt giữa trượt giá tích cực và trượt giá tiêu cực là gì?

Trượt giá tích cực xảy ra khi giá thực hiện giao dịch vượt quá giá dự kiến，lợi thế cho nhà giao dịch。Trượt giá tiêu cực xảy ra khi giá thực hiện dưới giá dự kiến，gây lỗ cho nhà giao dịch。

Những sàn giao dịch crypto nào có mức trượt giá thấp nhất? Làm sao chọn sàn phù hợp?

Các sàn có mức phí thấp như Bybit（phí 0,1% giao ngay，0,055% tương lai），Binance（phí 0,1% giao ngay，0,05% tương lai）là những lựa chọn tốt。Chọn sàn dựa trên mức phí，thanh khoản cao，giao diện dễ sử dụng và độ tin cậy。