Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản, Katayama Gōzuki, cho biết chính phủ muốn các quỹ công, bao gồm Quỹ đầu tư lương hưu của Chính phủ (GPIF), tăng tỷ trọng phân bổ vào các tài sản tài chính trong nước của Nhật Bản. Các hạng mục đầu tư bao gồm trái phiếu chính phủ Nhật Bản, cổ phiếu và các tài sản bản địa khác. Động thái này diễn ra khi áp lực nợ của Nhật Bản đang gia tăng; một số nhà phân tích thị trường diễn giải việc chính phủ định hướng dòng vốn công mua tài sản trong nước là một cách làm điển hình của “kìm nén tài chính”, qua đó thúc đẩy câu chuyện phòng ngừa rủi ro cho Bitcoin và vàng.
Theo báo cáo, Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Katayama Gōzuki cho biết chính phủ muốn GPIF và các quỹ công khác tăng tỷ trọng phân bổ cho tài sản trong nước của Nhật Bản; quy mô tài sản do GPIF quản lý khoảng 2 nghìn tỷ yên (tương đương 2 nghìn tỷ USD) và trong đó khoảng 9.310 tỷ yên được phân bổ vào tài sản ở nước ngoài, bao gồm khoảng 2.321 tỷ USD trái phiếu kho bạc Mỹ. Thị trường diễn giải tín hiệu chính sách này là chính phủ đang cố gắng dùng khoản tiết kiệm trong nước để hỗ trợ nhu cầu đối với trái phiếu chính phủ, đồng thời kìm biến động lợi suất và ổn định tỷ giá đồng Yên.
Những hoạt động này có thể tạo “đệm” giúp chính phủ huy động vốn, nhưng có thể làm giảm lợi suất thực đối với nhà đầu tư thu nhập cố định, và do đó bị xem là “kìm nén tài chính”. Tỷ trọng nợ công của Nhật Bản so với GDP đã vượt trên 200%, duy trì ở mức cao trong số các nền kinh tế phát triển hàng đầu.
Theo báo cáo, mức tăng giá sản xuất của Nhật Bản trong tháng 6 (PPI) đạt 7,1% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức 6,6% của tháng 5; chi phí như năng lượng, điện và nhựa đang đẩy áp lực tăng giá.
Trong bối cảnh này, môi trường chính sách của Nhật Bản đang thể hiện một sự giằng co hiếm thấy: một mặt, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tiếp tục tăng lãi suất và dần giảm hỗ trợ cho thị trường trái phiếu, qua đó thúc đẩy bình thường hóa chính sách tiền tệ; mặt khác, chính phủ vẫn đang lên kế hoạch giảm thuế, trợ cấp tiền mặt và phát hành thêm trái phiếu để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Trong bối cảnh lãi suất tăng và gánh nặng nợ nần nặng nề, việc chính phủ định hướng dòng tiền công mua tài sản trong nước được các nhà phân tích xem là cơ chế giúp các tổ chức tiết kiệm trong nước hấp thụ trái phiếu chính phủ, giữ chi phí tài trợ nợ ở dưới tỷ lệ lạm phát. Chi phí này có thể do các nhà đầu tư nắm giữ tiền mặt, tiền gửi và trái phiếu lợi suất thấp gánh chịu.
Theo phân tích của CoinDesk, khi các quốc gia chịu gánh nặng nợ nần “hút” vốn trong nước bằng định hướng chính sách, nhà đầu tư sẽ dễ tìm kiếm các tài sản có thể bảo toàn sức mua; vì vậy Bitcoin và vàng trở thành các tài sản được hưởng lợi. Những người ủng hộ Bitcoin đặc biệt nhấn mạnh trần cung cố định và đặc điểm thanh khoản toàn cầu; vàng thì tiếp tục vai trò phòng ngừa rủi ro truyền thống, thu hút nguồn vốn thận trọng khi nợ chính phủ, lạm phát và biến động tỷ giá gia tăng.
Cuộc thảo luận lần này cho thấy nhu cầu phòng ngừa rủi ro đã mở rộng từ việc phòng vệ trước biến động của thị trường cổ phiếu sang việc đánh giá lại cơ chế tiền tệ và mô hình tài trợ của chính phủ.
Theo báo cáo, nếu các tổ chức lớn như GPIF giảm phân bổ tài sản ra nước ngoài, thì trái phiếu Mỹ, thị trường chứng khoán toàn cầu và tài sản mã hóa đều có thể chịu ảnh hưởng từ việc tái cân bằng dòng tiền. Nhật Bản lâu nay là nguồn cung vốn quan trọng trên toàn cầu, và quy mô các giao dịch carry trade đồng Yên rất lớn.
Sau khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất vào tháng 7 năm 2024, giao dịch carry trade đồng Yên đã đảo chiều nhanh chóng. Chỉ số Nikkei 225 trong đầu tháng 8 đã giảm 12,4% trong một ngày, tạo ra một trong những đợt sụt giảm mạnh nhất kể từ sau năm 1987; khi đó Bitcoin cũng từng có lúc giảm xuống dưới 50.000 USD. Hiện nay, thị trường lại đối mặt với cấu trúc tương tự.
Theo báo cáo, Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Katayama Gōzuki cho biết chính phủ muốn các quỹ công như GPIF tăng tỷ trọng phân bổ vào tài sản trong nước Nhật Bản (bao gồm trái phiếu chính phủ và cổ phiếu); các nhà phân tích diễn giải điều này là “kìm nén tài chính” — để các tổ chức tiết kiệm trong nước hấp thụ trái phiếu chính phủ, nhờ đó chi phí tài trợ nợ được duy trì dưới tỷ lệ lạm phát, trong khi chi phí do các nhà đầu tư nắm giữ trái phiếu lợi suất thấp và tiền mặt gánh chịu.
Theo báo cáo, Bitcoin có trần cung cố định, còn vàng cũng mang tính khan hiếm; cả hai đều không phụ thuộc vào việc một chính phủ đơn lẻ phát hành, và được xem là công cụ phòng ngừa rủi ro trước tình trạng mất giá tiền tệ cũng như lãi suất thực bị đè nén. Phân tích của CoinDesk cho biết khi chính phủ định hướng vốn trong nước để hấp thụ nợ, nhà đầu tư dễ tìm kiếm các tài sản có thể bảo toàn sức mua.
Theo báo cáo, sau khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất vào tháng 7 năm 2024, giao dịch carry trade đồng Yên đã đảo chiều nhanh chóng; Nikkei 225 trong đầu tháng 8 giảm 12,4% trong một ngày, và Bitcoin cũng từng rơi xuống dưới 50.000 USD. Các nhà phân tích cho rằng nếu các tổ chức như GPIF điều chỉnh mạnh việc phân bổ tài sản ở nước ngoài, thì phản ứng dây chuyền tương tự xuyên thị trường có thể tái diễn.
Tin tức liên quan
GPIF có khả năng sẽ từ chối đề nghị đầu tư trong nước của Bộ trưởng Tài chính
Thủ tướng Nhật Bản Takaichi khẳng định lại sự ủng hộ Web3 tại Hội nghị WebX 2026
Các cơ quan quản lý Ngoại hối của Hàn Quốc và Nhật Bản thúc đẩy đồng USD/KRW và USD/JPY giảm nhờ các can thiệp phối hợp
Hàn Quốc đang thúc đẩy các khoản vay dựa trên tài sản thế chấp quỹ hưu trí để hạn chế rút tiền sớm
Quỹ hưu trí GPIF của Nhật Bản sẽ nâng tỷ lệ phân bổ đầu tư thay thế lên mức trần 5%